
دو منتقد و نويسنده سينماي ايران با ارزيابي سينماي ژاپن بر اين مهم تاکيد کردند که سخت کوشي ويژگي منحصر بفرد سينماي اين کشور است و شکل گيري استوديوها را مي توان نقطه تفاوت سينماي کشورمان با ژاپن دانست. به گزارش روابط...
دو منتقد و نويسنده سينماي ايران با ارزيابي سينماي ژاپن بر اين مهم تاکيد کردند که سخت کوشي ويژگي منحصر بفرد سينماي اين کشور است و شکل گيري استوديوها را مي توان نقطه تفاوت سينماي کشورمان با ژاپن دانست. به گزارش روابط عمومي بنياد سينمايي فارابي، نشست تحليل و بررسي سينماي امروز ژاپن با حضور دکتر حميدرضا مدقق و رضا درستکار از کارشناسان سينما در سالن زنده ياد عباس کيارستمي برگزار شد. دکتر حميد رضا مدقق در ابتداي اين نشست اظهار کرد: نخستين تماس هاي ما با سينماي ژاپن در تلويزيون بود و در دهه 60 شاهد نمايش فيلم هاي ژاپني بوديم. وي با اشاره به نمايش فيلم هاي \\"ريش قرمز\\"، \\"هفت سامورايي\\" و \\"سرير خون\\" در تلويزيون ايران يادآور شد: اين آثار و فيلم هايي از اين دست براي ما در دوران نوجواني جذاب بودند. اين کارشناس و منتقد سينما عنوان کرد: تفاوت سينماي ژاپن و ايران در نظام استوديويي است و در ژاپن استوديوهاي فيلمسازي همزمان با ورود دوربين به اين کشور کار خود را آغاز کردند و امروز 4 استوديوي مهم و بزرگ فيلمسازي در ژاپن همچون توهو و کادوکاوا فعاليت دارند. مدقق با بيان اينکه مهمترين اختلاف ما و ژاپني ها در سينما شکل گيري استوديوها است تاکيد کرد: نظام استوديويي ژاپن به آنان اجازه مي دهد خلاقيت هاي خود را به عرصه ظهور برسانند؛ به عنوان نمونه اوزو ياسوجيرو و کنجي ميزوگوچي هريک خلاقيت هاي خود را دارند و در عين حال متفاوت از يکديگر هستند. مدقق ادامه داد: در 1928 ژاپن بيشتر از هر کشور ديگري فيلم توليد شده و بيش از يک دهه اين روند ادامه داشته است.

همچنين در 1960بيش از 500 فيلم در ژاپن اکران مي شود و بازار داخلي ژاپن در اين سالها در اختيار فيلم هاي ژاپني است. در 1970 فيلم هاي وارداتي بازار ژاپن را مي گيرد و ژاپن به بزرگترين بازار هاليوود تبديل مي شود. وي با اشاره به اخرين آمار عنوان کرد: در سال 2018، 169 ميليون نفر در ژاپن فيلم ديدند و متوسط قيمت بليت سينماها 1315 ين بوده و 223 ميليون ين حاصل فروش آثار سينمايي در اين کشور بوده که در مجموع سهم فروش فيلم هاي ژاپني 54.8 و سهم آثار خارجي ها 45.2 است. اين منتقد سينما تاکيد کرد: برخي منتقدان سينماي معاصر ژاپن مي گويند که فيلم هايشان درگير فيلم هاي گنگستري فوق العاده خشن شده است. مدقق ادامه داد: ژاپني ها ستايشگر سينماي کيارستمي هستند و اخرين فيلم اين فيلمساز مرحوم نيز در ژاپن ساخته شد. هايائو ميازاکي که پدرخوانده انيميشن ژاپن و دنياست با آثار خود به انيميشن هاي با حال و هواي متفاوت کمک کرده است. همچنين در سال 2018 نخل طلا به يک فيلم ژاپني رسيد اما طعم ديدن فيلم هاي کلاسيک ژاپن هنوز براي ما جذاب است. وي عنوان کرد: به لحاظ فني، سينماي ژاپن توسعه يافته اما هنوز از سينماي کلاسيک لذت مي بريم. اوشين ميراث فرهنگي ژاپن شده و نماد برباري و صبر بوده و اين اثر اقتباس قابل قبول از يک سريال قابل قبول است و برخي از همان بازيگران آن سريال نيز در اين فيلم حضور دارند.

صبر و ايستادگي در سينماي ژاپن رضا درستکار منتقد و نويسنده سينما نيز در اين نشست اظهار کرد: ژاپن شبيه چهارراه حوادث است؛ زماني که آثار سينماي ژاپن از تلويزيون پخش مي شد نمي دانستيم چه جواهرهايي را براي ما پخش مي کنند و ما به دليل محدوديت اين آثار را مي ديديم. وي با اشاره به حادثه بمب اتم در هيروشيما و استفاده از عبارت کشور به کلي ويران شده، گفت: فيلم هاي سينماي ژاپن و آثار فيلمسازاني همچون ماساکي کوباياشي يا کوروساوا به اداب و ژانر فرهنگ ايراني نزديک بود. سرسختي که در جنس زندگي ژاپني ها است در سينما نيز تبلور يافته و در بدو ورود سينما، ژاپني ها نظام سينمايي خود را شکل دادند به همين دليل فيلمسازان مهمي دارند. به گفته اين منتقد سينما، اگر تاريخ سينماي آمريکا هيچکاک و جان فورد را دارد ژاپن نيز به اُزو ياسوجيرو و کوروساوا و اوچي مي بالد. وي با اشاره به روند سينماي ايران عنوان کرد: سينماي ما تا آغاز موج نو فانتاستيک بوده و از منظر هنري فاقد ارزش هاي هنري بوده است. سماجت و سخت کوشي و ايمان، فصل مشترک تمام فيلمسازان ژاپني است اما در سينماي ما اين امر کمتر ديده مي شود و کمتر پيش مي آيد ادمي خودساخته را ببينيم. درستکار توضيح داد: سينماي ما پس از انقلاب بيشتر از اينکه مديون يک نظام مشخص باشد وابسته به شخص است؛ البته بي انصافي است تاثير اين نظام سينمايي را ناديده بگيريم. وي ادامه داد: بسياري از فيلمسازان بزرگ از جمله جرج لوکاس مي گويد از کوروساوا درس مي گيرند؛ اين سخت کوشي در فيلم هاي مردمي و انيميشن هاي ژاپني به وضوح ديده مي شود و در آثار سينماي آنان بروز و ظهور دارد. درستکار ادامه داد: اگر در سينماي ايران ژانر کلاه مخملي شکل گرفته، در ژاپن ژانر فيلم هاي ياکوزايي داريم؛ همچنين در اين سينما فيلمسازاني مانند: کوروساوا وجود دارند که استاد اکشن، فلسفه، کمدي و دراماتولوژي بوده و ترکيب اين ويژگي ها از سوي اين فيلمساز حيرت انگيز است. وي تصريح کرد: پس از آمريکا، ژاپن بزرگترين سينما را دارد اما امروز اين کشور قدرت گذشته در سينما را از دست داده و با آمدن کره جنوبي، چين و تايوان و قدرت فيلمسازي اين کشورها، سينماي ژاپن قدرت قبل را ندارد.

درستکار عنوان کرد: به جبر، به دليل شرايط ويژه اي که داريم رابطه ما با ژاپن در دو دهه اخير در بخش فرهنگي کمتر شده است . در دوره اي برند ها در زندگي مردم ايران جريان داشت و ژاپني هادر فرهنگ ما نفوذ کرده بودند اما امروز اين روند نيست . اين منتقد و نويسنده سينما تاکيد کرد: آثاري همچون: درسو اوزالا، کارتن فوتباليست ها، سريال هاي \\"سال هاي دور از خانه\\"، \\"از سرزمين شمالي\\"، \\"هانيکو\\" و آثاري از اين دست در زندگي ما اثر داشتند اما در دو دهه اخير انقطاع فرهنگي شکل گرفته است. درستکار گفت: سينماي کلاسيک ژاپن را بيشتر ترجيح مي دهم. هويت سازي بخشي از سينماي ژاپن است که نمونه اين مهم هاراگيري با موضوع خودکشي است و ژاپني ها از خيلي چيزها شناسنامه و هويت ساختند. وي افزود: اگر ما از طريق سينماي کيارستمي در سينماي دنيا نفوذ کرديم در سينماي ژاپن نيز سينماي کلاسيک و فيلمسازان ژاپني همچون کوروساوا اثرگذار بوده اند. اين منتقد و نويسنده سينما تاکيد کرد: انقطاع بين مردم ژاپن و ايران در دو دهه اخير به ضرر ما بوده است آنها حرکت رو به جلو داشتند و مي توانستند به ما کمک کنند زيرا جنس فرهنگ ما به يکديگر شبيه بوده و توجه به کانون خانواده در سينماي ژاپن بسيار جدي است .

درستکار تصريح کرد: سينماي ژاپن اگر در کميت جلو رفته و امروز نخستين اقتصاد سينمايي پس از سينماي آمريکا است اما اين سينما، انتظار سينماي کلاسيک را برآورده نکرد. درستکار گفت: انچه اوشين را خاطره انگيز کرده معصوميت و جذابيت يک دختر شرقي است و مردم اين معصوميت و زيبايي و مقاومت او را دوست داشتند و اين در دوره اي بود که زن ها در آثار ما غايب بودند. وي افزود: خيلي مشکلات مردم ما در اين سريال ديده مي شد و با آن همذات پنداري مي کرديم و درس ايستادگي در اين سريال به سادگي بيان مي شد. نمايش هاي فيلم هاي امروز سينماي ژاپن از سه شنبه هفتم اسفند به مدت سه شب، در سالن زنده ياد عباس کيارستمي آغاز شده عصر پنجشنبه از ساعت ?? فيلم «رادولف گربه سياه» به کارگرداني کُني هيکويوما به نمايش در مي آيد؛پس از آن در ساعت 17 و 30 فيلم «گربه سامورايي» به کارگرداني يوشيتاکا ياماگوچي نمايش داده خواهد شد. ورود علاقمندان براي تماشاي اين آثار از سينماي امروز ژاپن آزاد است.