نگاه غیرمستقیم «کافه سلطان» به جنگ ۱۲ روزه/ شریفی‌نیا: دوقطبی شدن جامعه برایمان خوب نیست

وی با اشاره به سوژه موضوع فیلم بیان کرد: درباره این موضوع داستان‌های مختلفی به من پیشنهاد شد و در ابتدا ترجیح می‌دادم تا مدتی از حادثه بگذرد ولی وقتی با متن عطیه آرندی مواجه شدم که به نتیجه چنین رخدادی به طور مستقیم و غیرمستقیم می‌پردازد، به سمت تولید آن رفتیم. درواقع متن بود که من را به این فیلم جذب کرد.

عطیه آرندی نویسنده این فیلم بیان کرد: من اصفهانی هستم و سال‌های زیادی را در جاده گذراندم. در طول جنگ دیدیم که به یکباره جاده‌ها شلوغ شدند و من به این فکر می‌کردم که کافه‌هایی که در تمام این سال اینجا بودند در حال حاضر در چه وضعیتی هستند.

محمدرضا شریفی نیا یکی از بازیگران فیلم در نشست مطرح کرد: به همه کسانی که عزیزی از دست داده‌اند تسلیت می‌گویم. به دلیل سوءتفاهم‌ها که پیش آمده می‌خواستم ضمن تشکر از آقای شاهسواری انتقادی را مطرح کنم. ای کاش تغییر فرمتی در این دوره داشتیم و آن را از اسم رویداد شروع کرده و مثلا از عنوان «یادآوری» استفاده می‌کردیم. اتفاقی افتاده و من فکر می‌کردم شرایط برگزاری یک یادنامه مهیا می‌شود و یادی از اتفاق می‌کنند. یا توضیح داده می‌شود که ما دور هم جمع می‌شویم تا به آثاری که به همین حوادث پرداخته، بپردازیم.

وی ادامه داد: به آقای مهدویان هم انتقادی داشتم که کسانی که نیامدند بحث ترس نبوده بلکه نوع عزاداری آن‌ها متفاوت بوده است. این دوقطبی کردن جامعه برای خود ما بسیار بد است.

مصطفی رزاق کریمی کارگردان این فیلم توضیح داد: از برخی ارگان‌ها پیشنهاد شد درباره جنگ فیلم بسازم و من قبول نکردم که چنین کاری انجام دهم آن هم در زمانی که مردم ما همچنان زیر خاک بودند. در این فیلم اینگونه بود که در بستر فیلم اتفاقی از جنگ دوازده روزه هم نشان داده می‌شود.

این کارگردان بیان کرد: یک بار با حاتمی‌کیا سر «از کرخه تا راین» بحث داشتیم درباره این مطلب که هیچ اثر انگشتی شبیه هم نیست. من از جهان بینی خودم فیلم را تعریف می‌کنم چیزی که دقیقا در این فیلم هم اتفاق افتاده است.

مرتضی رزاق کریمی نیز درباره داستان فیلم گفت: این فیلم به طور مستقیم به جنگ نمی‌پردازد. قطعا درباره جنگ آثاری ساخته شده و همچنان ساخته خواهد شد. من فکر می‌کنم چنین آثار غیرشعاری برای مخاطب جهانی هم جذابیت بیشتری دارد.

آرندی در ادامه گفت: بحث عمیقی در فیلم در جریان است و این است که انتخاب‌های ما در شرایط بحران چگونه باید باشد.

شریفی‌نیا درباره همکاری با برادران رزاق کریمی گفت: کار جاده‌ای بود و معمولا در فصل سرما سخت می‌گذرد، سختی‌های کار بسیار زیاد بود و از طرف دیگر دو برادر رزاق کریمی کنار ما بودند که هر دو بسیار آرام و عالی کار را پیش بردند. این را از قول آزیتا حاجیان که در سفر است، می‌گویم که نظرش این بود بعد از مدت ها کارگردانی بسیار مودب و با احترام و آگاهانه‌ای دیده است.

در ادامه این نشست مصطفی رزاق کریمی بیان کرد: من فیلم‌های‌ متفاوتی ساخته‌ام که انسان در آن‌ها محور بوده است و پرداختن به خود جنگ با تانک و توپ و تفنگ کار دوستان متبحری‌ است که توانایی و علاقه‌اش را دارند.

شریفی‌نیا در پایان گفت: چندی پیش داور فیلم‌های جنگی در یک جشنواره بودم که در بسیاری از فیلم‌ها از ابتدا تا انتها آدم‌ها روبروی هم ایستاده و تیر می‌زدند. فیلم خوب بود اما قصه اشکال داشت و ما جایی برای گفتگو میان شخصیت‌ها و سیر پرورش و تحول شهید نمی‌دیدیم. ولی گاهی در فیلم‌های غیرجنگی مسیر انسان شدن لحظه به لحظه روایت شده است. در فیلم ما نیز همه چیز بر مبنای گفت‌وگو است.