نشست تخصصي تکيه دولت تهران در موزه آبگينه برگزار شد

کارکرد تکيه دولت توجه به فضاي عمومي جامعه است مسجدجامعي عضو شوراي اسلامي شهر تهران با بيان اينکه تکايا همواره محلي براي برنامه هاي مذهبي و سوگواري ها بوده است گفت: تکيه نفرآباد شهرري قديمي ترين تکيه در تهران است که در دوره شاه عباس دوم صفوي تاسيس شده است. وي ادامه داد: از دوره شاه طهماسب صفوي بنا به اسناد موجود تکاياهاي مختلفي داريم که توسط اصناف، محله ها و شخصيت ها با نفوذ ايجاد شده است. مسجدجامعي گفت: تشکيل تکيه دولت مربوط به دوره ناصر الدين شاه قاجار باز مي گردد که کارکرد آن نمايشگاهي و تعزيه خواني بوده و به گونه اي نخستين تکيه دولتي است. معاون ميراث فرهنگي اداره کل ميراث فرهنگي، صنايع دستي و گردشگري استان تهران گفت: شکل و فرم تکايا در اين دوران متاثر از قيام عاشورا و بازنمايي اين موضوع است. محسن شيخ الاسلامي اظهار داشت: در اين خصوص توانسته ايم با ثبت اين حسينيه ها و تکاياها به جاي مانده، ميراث ناملموس گذشتگان خود به خوبي مراقبت کنيم. همچنين ناصر تکميل همايون افزود: از گذشته هاي دور مراسم سوگواري چه به صورت فردي، خانوادگي، محله اي و اجتماعي در ايران وجود داشته است. وي با اشاره به اينکه قبل از اسلام زنان و مردان در مراسم سوگ سياوس اشک مي ريختند گفت: اين سنت بعد از اسلام حفظ شده و هنر جديد اين بود که تاريخ جاي اسطوره ها را مي گيرد و عاشورا و تاسوعا نماد انسانيت، مردانگي و از خود گذشتگي مي شوند. اين پژوهشگر تاکيد کرد: امام حسين(ع)، به عنوان نماد عدالت، حق طلبي و آزادگي براي ايرانيان محسوب و همه ساله برنامه هاي مذهبي و ديني در محرم و صفر براي اين امام همام برپا مي شود. کتاب تکيه دولت نوشته عليرضا قاسم خان و پرده نقاشي قهوه خانه اي با موضوع صحنه اي از کربلا توسط استاد هنرمند معاصر مهدي طالعي نيا در اين نشست براي حاضران رونمايي شد.

تکيه دولت که از آن با عناوين ديگري همچون تکيه همايوني دولتي، تکيه قصر، تکيه بزرگ شاهي نيز نام برده شده‌است، بنايي بود که در عهد ناصرالدين شاه قاجار و به منظور اجراي مراسم تعزيه و برگزاري آئين‌هاي سوگواري و روضه خواني در ايام عاشورا در تهران قديم برپا شد. تکيه دولت نه تنها به لحاظ معماري و جنبه‌هاي تاريخي بلکه از لحاظ اجراي مراسم با شکوه تعزيه نيز داراي اهميت خاصي بوده‌ است. اين ساختمان در سويه جنوب شرقي کاخ گلستان و در جنوب غربي شمس‌العماره، شمال سبزه‌ميدان و روبه‌روي مسجد شاه تهران جاي گرفته بود. ساختمان تکيه در سه طبقه و به شکل گِرد و آجري به قطر تقريبي شصت متر و به بلنداي ?? متر بود. مساحت آن حدود ???? متر مربع و در ميانه صحن تکيه، سکوي گردي وجود داشت که براي اجراي تعزيه در نظر گرفته شده بود. تکيه دولت پس از سال‌ها ويرانه ماندن، در ???? براي ساخت شعبه بانک ملي در بازار تهران، تخريب و بيشتر عرصه آن زيربناي بانک شد.